Przez rosnące temperatury jerzyki są w dramatycznej sytuacji. Każdy może pomóc

Fale upałów coraz częściej przynoszą temperatury znacząco przekraczające 30°C, a wystawione na działanie promieni słonecznych elewacje budynków osiągają znacznie wyższe wartości. Odczuwają to szczególnie jerzyki gniazdujące pod parapetami i dachami oraz w sztucznie przygotowanych budkach lęgowych. W takim miejscach temperatura potrafi wzrosnąć do poziomu zagrażającego życiu pisklaków.

Gdy młode jerzyki są gotowe do lotu, wyskakują z gniazda i rozpoczynają samodzielne życie. Problem w tym, że podczas fal upałów pisklęta opuszczają gniazda znacznie wcześniej, gdy jeszcze nie potrafią latać. Jest to ich reakcja na skrajny stres cieplny, bo przetrwanie w rozgrzanym gnieździe jest niemal niemożliwe. Dlatego instynktownie próbują ratować się ucieczką, co również jest dla nich niebezpieczne. Ostatecznie znajdują się między młotem a kowadłem podczas każdego gorętszego okresu.

W Polsce do ośrodków rehabilitacji zwierząt trafiają dziesiątki młodych jerzyków znalezionych na chodnikach i ulicach. Wiele z nich jest odwodnionych i skrajnie zmęczonych, a część ma obrażenia odniesione w wyniku upadku z gniazda.

Jerzyki są ptakami silnie związanymi z zabudową miejską. Chociaż pierwotnie gnieździły się w dziuplach drzew, to obecnie niemal cała ich populacja przeniosła się do miast. Chociaż to doskonała ochrona przed drapieżnikami, to w trakcie upałów staje się pułapką. Warto pamiętać, że z biegiem lat nie tylko rosną średnie temperatury, ale też częściej występują długotrwałe fale gorąca. Oznacza to, że sytuacja jerzyków może pogarszać się z każdym kolejnym rokiem.

Jerzyki są jednymi z najbardziej pożytecznych ptaków występujących w polskich miastach. Żywią się niemal wyłącznie owadami, w tym komarami. Jeden osobnik jest w stanie zjeść nawet ponad 20 tysięcy owadów w ciągu zaledwie jednego dnia. Tym samym jerzyki znacząco ograniczają liczebność uciążliwych owadów w miastach. Popularne jest przy tym tworzenie gwiazd specjalnie dla tych ptaków, by zachęcić je do gniazdowania w różnych częściach miasta.

Co niezwykle istotne, jerzyki prawie całe życie spędzają w powietrzu. W trakcie lotu odpoczywają, śpią, jedzą i piją, a kontakt z podłożem ograniczają głównie do okresu lęgowego. Młody osobnik, który jeszcze nie umie latać i przedwcześnie opuści gniazdo, praktycznie nie ma szans, żeby przetrwać bez pomocy człowieka. To jeden z tych gatunków ptaków, którego lepiej nie zostawiać z myślą, że rodzice go uratują. Ptaki jak kosy, sikorki czy sowy przechodzą fazę podlota, czyli opuszczają gniazdo, zanim nauczą się latać. W tym czasie chodzą po trawnikach i przysiadają na niższych gałęziach i nieustannie są karmione przez rodziców. Jerzyki, jako jedyne ptaki, nie przechodzą tego etapu, a więc po wypadnięciu z gniazda są całkowicie bezradne.

Młody jerzyk znaleziony na ziemi zwykle potrzebuje pomocy człowieka, ale należy rozsądnie do tego podejść. Nie wolno ptaka zmuszać do lotu ani podrzucać, ponieważ może w ten sposób doznać dodatkowych obrażeń. Najlepszym rozwiązaniem jest umieszczenie jerzyka w kartonowym pudełku z otworami zapewniającymi dostęp do powietrza i przeniesienie w zacienione miejsce. Można nałożyć kilka kropli wody na dziób lub w pobliżu otworów nosowych. Nie powinno się natomiast karmić znalezionych jerzyków, ponieważ proces ten wygląda inaczej niż u większości ptaków i wymaga odpowiednich umiejętności. Następnie trzeba skontaktować się z najbliższym ośrodkiem rehabilitacji zwierząt lub strażą miejską, która wskaże odpowiednią placówkę.

Źródła: ciekawiodzawsze.pl, radiobielsko.pl, bocian.org.pl